De klok zetten we een uur vooruit

Komend weekend (25 maart 2018) is het weer zover, de zomertijd gaat in. We zetten de klok dan 1 uur vooruit. Ongeveer 70 landen kennen momenteel zomer- en wintertijd. In oktober zetten we de klok terug naar zijn standaardtijd (28 oktober 2018) en gaan we de wintertijd in.

Blauw  =    Gebieden die zomertijd kennen
Oranje =    Gebieden die geen zomertijd meer kennen
Rood    =    Gebieden die nooit zomertijd hebben gekend

bron: nl.wikipedia.org/wiki/Zomertijd

Waarom voeren we de zomer- en wintertijd in?

Zomertijd is de tijd die gedurende de zomermaanden wordt aangehouden door de klok een uur vooruit te zetten, dit wil zeggen de klok een uur voor te laten lopen op de standaardtijd (die in dit verband ook wel wintertijd genoemd wordt). Wintertijd is dus de standaardtijd, zomertijd is de afwijkende tijd.

Net als de wintertijd heeft de zomertijd een afwijking ten opzichte van de zonnetijd. De grootte van die afwijking is afhankelijk van de plek waar men zich bevindt: in het meest oostelijke deel van het Nederlandse taalgebied Nieuweschans in Groningen) staat de zon ’s middags om 13.31 u. (zomertijd) op haar hoogste punt terwijl dat in het meest westelijke deel van het Nederlandse taalgebied (De Panne in West-Vlaanderen) pas om 13.50 u. (zomertijd) het geval is.

Mensen worden een bepaald aantal uren na zonsopgang wakker. In de zomer komt de zon echter al zo vroeg op dat het al licht is terwijl de meeste mensen nog slapen. Door de klok te verzetten is het minder lang licht als mensen nog slapen, en blijft het ’s avonds (als de mensen wakker zijn) juist langer licht. De gedachte achter zomertijd is dat men hierdoor zou kunnen bezuinigen op (elektrische) verlichting. Het energiebesparende effect van zomertijd is echter omstreden.

Meer lichturen in de zomer

In het midden van de zomer komt de zon al erg vroeg op, op een tijd dat de meeste mensen nog lekker liggen te slapen. Het is natuurlijk jammer, dat we in deze periode niet optimaal van het zonlicht kunnen genieten. Zeker met de opkomst van fabrieken op het eind van de negentiende eeuw kwamen er allerlei ideeën op, om meer gebruik te maken van de beschikbare hoeveelheid daglicht. Zou het misschien een idee zijn, om in deze periode de klok een uurtje te verzetten? Als je de klok een uurtje vooruit zet, zou je in feite een uur eerder opstaan. ’s Avonds zou het een uur langer licht lijken en je zou ’s avonds dus langer kunnen doorwerken. Het idee bleek niet overal even populair. Als er al zomertijd werd ingevoerd, dan was er vaak een economisch motief. Zo was er al eens een zomertijd in Nederland vanaf 1916 tot 1945, in België van 1918 tot 1945, om energie te kunnen sparen.

Nadelen

Natuurlijk is het een voordeel als je een uurtje langer van het zonlicht gebruik kunt maken. Maar er zijn ook nadelen aan de zomertijd.

  1. De klokken dienen te worden verzet op de veranderende dagen in maart en oktober.
  2. Het vraagt om planning in de periode dat de klok verzet wordt.
  3. Het betekent dat het dag- en nachtritme een tijdje verstoord is. Je dagritme wordt toch een uur verplaatst en niet iedereen kan daar even goed tegen. Denk hierbij bijvoorbeeld aan kleine kinderen.

Tips

Ben jij zo iemand die door de zomertijd ’s ochtends niet uit bed kan komen en ’s avonds naar het plafond ligt te staren? Probeer de volgende tips:

  1. De snooze-knop lonkt, maar werkt nadelig om fit wakker te worden. Als je uitslaapt, stel je de aanpassing van je biologische klok alleen maar uit. Meteen opstaan dus. Zet je wekker aan de andere kant van de slaapkamer, dan moet je wel.
  2. Licht remt de aanmaak van melatonine en stimuleert de productie van ‘waakhormonen’. Kortom, van zon word je goed wakker. Doe meteen de gordijnen open, maak een ochtendwandelingetje of ga direct buiten sporten als je daar tijd voor hebt.
  3. ’s Avonds kun je het beste het licht zo veel mogelijk buitensluiten, zodat je lichaam melatonine gaat aanmaken. Verduisterende gordijnen kunnen helpen. Ook kunstlicht houd je uit je slaap, dus dim de lichten en kijk vlak voor je naar bed gaat niet meer naar je tv, tablet of telefoon.
  4. Vind je vooral die eerste maandagochtend in de zomertijd lastig, sta dan op zondag alvast extra vroeg op. Dan kan je biologische klok wat eerder beginnen met aanpassen.
  5. Bij jonge kinderen die moeite hebben met inslapen door de zomertijd, kun je een paar dagen eerder al beginnen met het verzetten van de bedtijden. Breng ze steeds een kwartiertje vroeger naar bed, dan is de overgang minder groot.
0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *